PhD who do not know philosophy

ศ.กีรติ บุญเจือ

ในประเทศไทย มีผู้จบปริญญาเอกกันมาก หลักสูตรต่างๆ มอบเป็น PhD หลายหลักสูตรมีผู้จบเป็นสิบเป็นร้อย แต่เมื่อถามว่า what is philosophy ส่วนใหญ่ก็ตอบไม่ได้ เพราะไม่ได้เรียนปรัชญา เป็นแต่หลักสูตรปริญญาเอก

แต่เพียงเราเสริมว่า คนฉลาดคือคนที่รู้ตัวเองว่าตนไม่รู้ แล้วต่อยอดว่า ถ้ารู้ตัวว่าไม่รู้ก็เปิดทางให้อยากเรียนรู้และเป็นนักปรัชญาได้ แต่ที่น่าระวังคือ คนที่สำคัญผิดว่าตนรู้ปรัชญาทั้งๆ ที่ไม่รู้ปรัชญา คนที่รู้ว่าตนไม่รู้จะเป็นจุดเริ่มต้นของความฉลาด (ปรีชาญาณ) แต่คนที่ไม่รู้ตัวว่าไม่รู้ เขาจะมั่นใจไปทุกอย่างว่ารู้แล้ว ทั้งๆ ตัวเองไม่รู้ ทำให้เกิดปัญหาต่างๆ ในระดับพื้นฐาน เพราะเขาวางตัวว่ารู้แล้วและจะทำสิ่งต่างๆ ไปตามที่เขาเข้าใจ

ถ้าจะรู้ปรัชญา ต้องรู้ก่อนว่า ปรัชญาคือ อะไร

ปรัชญาคือ ปัญญา เป็นภาษาอารยัน ปรัชญาเป็นสันสกฤต ปัญญาเป็นบาลี มีความหมายเหมือนกัน โดยคำที่แสดงกิจการ แสดงการกระทำ มันจะแสดง 2 ความหมาย หมายถึงการกระทำและผลของการกระทำนั้น เช่น การคิดและผลของการคิด อะไรคือ ผลของการคิด ผลของการคิดก็คือ ความรู้ คือ ปัญญานั่นเอง ความรู้ที่ได้ต้องสามารถไล่เรียงได้ด้วยสมรรถภาพของปัญญา คือ เหตุผล ผลของความคิดของมนุษย์ก็คือ ปรัชญาและปัญญา

แต่ในภาษาไทย ได้มีการแยกกัน ในภาษาอารยันเดิม ปรัชญาและปัญญาหมายถึง สมรรถภาพคิดสุดยอดของปัญญา และได้ผลเป็นความคิดอย่างใดอย่างหนึ่ง ภาษาไทยนั้นกำหนดให้ สมรรถภาพคิดคือ ปัญญา และผลของการคิดคือ ปรัชญา

 

 

 

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s